Werkgroep Genealogie en Bewoners

 

Inleiding

De omvangrijke werkgroep Genealogie en Bewoners richt zich op een drietal aspecten: genealogie, bewonersgeschiedenis van de stad Zevenaar en Genlias. Met elk onderdeel houden zich weer andere leden van de vereniging bezig. Ook kent elk onderdeel een eigen oprichtingsgeschiedenis en doelstelling


Werkgroep Genealogie

Een onderdeel van de werkgroep Genealogie en Bewoners is genealogie. Bidprentjes, rouwbrieven en advertenties zijn in eerste instantie bedoeld om de herinnering aan een overledene levendig te houden. Om die reden worden ze vaak jaren bewaard. Maar na verloop van tijd of na het overlijden van de bezitter zelf verliezen de prentjes hun feitelijke betekenis. Niet zelden worden ze dan weggegooid, zonder dat men beseft dat bidprentjes nog een ander doel kunnen dienen.

Om zoveel mogelijk bidprentjes voor het nageslacht te behouden verzamelt de werkgroep Genealogie bidprentjes. Ook rouwkaarten en oude familieberichten zijn welkom. De gegevens worden ingevoerd in het speciale genealogiecomputerprogramma Pro-Gen.

Geschiedenis van het bidprentje

Bidprentjes geven naast genealogische informatie (bruikbaar bij bijvoorbeeld stamboomonderzoek) ook inzicht in de sociale en economische omstandigheden van de overledene. Zo kunnen op het bidprentje naast de datum van overlijden ook de geboorteplaats en -datum van de overledene vermeld staan. Maar ook is gebruikelijk om de datum en plaats van de begrafenis of crematie aan te geven en de naam van degene met wie de overledene getrouwd was. Soms wordt vermeld van welke besturen en verenigingen de overledene tijdens zijn of haar leven lid is geweest.

Bestanden in Juvenaat

In de verenigingsaccommodatie in het Juvenaat staat de databank met, op dit moment in november 2008, een bestand van 11500 personen uit de Liemers. Dit bestand groeit elke maand met ongeveer 50 namen. Van deze personen is een overlijdensadvertentie en/of een bidprentje aanwezig. Er zijn diverse familieboeken en andere naslagwerken op genealogisch gebied aanwezig. In de toekomst worden deze bestanden uitgebreid met gegevens uit geboorte-, huwelijks- en overlijdensaktes van andere plaatsen in de Liemers

Genlias

Vrijwel iedere genealoog heeft wel eens gehoord van of gewerkt met ’Genlias’, een door de overheid ingesteld landelijk informatiesysteem waarin gegevens van de akten van de burgerlijke stand worden opgenomen. Al deze gegevens kunnen vanuit huis via het Internet worden geraadpleegd via de website www.genlias.nl. In de studiezaal van het Gelders Archief is het bestand ook in te zien.

 

Alle provinciale archieven in Nederland nemen deel aan het traject. Zo zijn de huwelijksakten van alle Gelderse gemeenten al ingevoerd en is men bezig met het invoeren van de gegevens uit 1,3 miljoen overlijdensakten van de Gelderse burgerlijke stand tussen 1811 en 1952; tot dat laatste jaar zijn alle gegevens openbaar.

In samenwerking met het Gelders Archief heeft een groot aantal vrijwilligers vanuit de werkgroep Genealogie en Bewoners van CVZ meegeholpen met het invoeren van de akten van Zevenaar.

Openbaarheid

Overlijdensakten uit de burgerlijke stand worden worden openbaar naar 50 jaar, huwelijksakten na 75 jaar en geboorteakten na 100 jaar . De registers worden in blokken van 10 jaar openbaar gemaakt. Het laatst ingevoerde register omvat de periode van 1943 tot 1952

Invoeren overlijdensakten

In totaal heeft de werkgroep ruim 10.000 akten vanaf kopieën van de overlijdensakte thuis ingevoerd. De diskettes met de bestanden zijn bij het Gelders Archief ingeleverd voor controle; de bestanden komen op internet.

 

Invoeren geboorteakten

 

In navolging van de succesvolle invoering van de overlijdensakten heeft een groep vrijwilligers in 2004 en begin 2005 de geboorteakten van de gemeente Zevenaar ingevoerd. Het aantal geboorteakten bedroeg eveneens zo'n 10.000 stuks. De werkwijze was hetzelfde: vanaf de kopie werden de gegevens ingevoerd in een digitaal bestand.

 

Vervolgtraject

Intussen is de CVZ begonnen met het invoeren van de gegevens van Pannerden. Deze klus heeft Harrie IJsveld op zich genomen, onder begeleiding van Hans Grotenhuis. Het is mogelijk dat in de nabije toekomst ook andere dorpen binnen Rijnwaarden aan de beurt komen.

Bestanden ter inzage

Los van het feit dat de CVZ vanaf de werkvloer actief is bij het realiseren van het project Genlias, waar iedere genealoog baat bij heeft, krijgt de vereniging ook de beschikking over de kopieën van de diverse akten. De kopieën blijven bezit van de vereniging en liggen ter inzage in het genealogielokaal in het Juvenaat. Voorts is er in het verenigingslokaal een cd-rom beschikbaar waarop alle huwelijken in de Liemers tussen 1811 en 1922 staan vermeld.

 


Werkgroep Bewonersgeschiedenis stad Zevenaar

Het werkgroeponderdeel ’Bewonersgeschiedenis stad Zevenaar’ is in 1999 opgericht met als doel: zelf of anderen de gelegenheid geven onderzoek te doen naar de vroegere bewoners, hun behuizing, beroepen, bedrijven, enzovoort van de stad Zevenaar.

De werkgroep beperkt zich in eerste instantie tot het digitaliseren van de bewoning binnen de stadsgrenzen, zoals omschreven in de kadastrale atlas van 1832 sectie A. Dit is het gebied gelegen binnen de stadsgracht. De stad Zevenaar was in die tijd onderverdeeld in de secties A tot en met H.

Bevolkingsregisters

Bij het digitaliseren van de gegevens gaat de werkgroep uit van gegevens in de bevolkingsregisters. Die keuze is gemaakt omdat daarin per woonadres alle inwoners werden ingeschreven (verdeeld naar wijk/sectie), met hun naam, geboortedatum en soms de huwelijks- en overlijdensdata, het beroep, de godsdienstige overtuiging, de verhuizingen en nog andere zaken die de ambtenaar voor zijn werk belangrijk achtte. Als zich veranderingen voltrokken, werden ook die in het bevolkingsregister genoteerd. Dus naast de akten van de Burgerlijke Stand (geboorte-, huwelijks- en overlijdensakten) is in de bevolkingsregisters een schat aan informatie voor het onderzoek van de werkgroep terug te vinden. In Zevenaar zijn de bevolkingsregisters sinds 1826 in gebruik. De gegevens daaruit zijn tot en met het jaar 1942 openbaar.

Bestand groeit voortdurend

Sinds de start van het project vertoont het bestand een aanhoudende volumegroei. In de eerste vijf jaren werden meer dan 37.000 persoonsnamen en 4.450 relaties ingevoerd. Wel kunnen diverse personen meerdere keren in het registratiesysteem opgenomen zijn. Dat komt omdat elke tien jaar de registers opnieuw werden opgemaakt; men begon als ware met een schone lei. Personen die hun hele leven in Zevenaar hebben gewoond, kunnen dus, afhankelijk van hun leeftijd en het aantal verhuizingen, wel tien keer in de registers vermeld staan.

Vergelijken van gegevens

Vanaf het begin heeft de werkgroep ervoor gekozen om alle in de registers vermelde gegevens volledig over te nemen. In de loop van het traject is gestart met het vergelijken van de registergegevens met die uit de akten van de Burgerlijke Stand, ter verhoging van de kwaliteit. Met behulp van een speciaal computerprogramma kan snel de gevraagde persoon met alle bijbehorende gegevens worden opgezocht. Allerlei sorterings- en selectiemogelijkheden vereenvoudigen het trekken van conclusies. In het genealogielokaal in het Juvenaat kunnen leden gebruik maken van de duizenden persoonsoverzichten die er worden bewaard. Het digitale bestand komt ter beschikking, zodra de volledige controle is afgerond. Het blijft immers mensenwerk en dus zijn fouten niet uit te sluiten. Met het oog op de betrouwbaarheid worden de meeste registers achteraf op invoer van de gegevens gecontroleerd.

Meer gegevens vastgelegd

Ten tijde van het digitaliseren van de bevolkingsregisters zijn andere registers uit het streekarchief vastgelegd, en wel:

-      Kennisgeving van Nederlanderschap

-      Naamlijsten

-      Naturalisatie

-      Woning vanaf 1980

-      Schutterij

Deze digitale gegevens zijn al in het Juvenaat in te zien.

Vervolgtraject

Het vervolgtraject is het vastleggen van de behuizing en haar bewoners. Feitelijk lag dit stuk van het project al vast, voordat tot het invoeren van de gegevens uit de bevolkingsregisters werd besloten. Deze registers bieden namelijk een schat aan andere informatie. Al sinds het begin heeft de werkgroep de gedachte om per huis en straat aan de hand van gegevens van het kadaster, oude bouwtekeningen, het bevolkingsregister en nog andere bronnen tot een zo volledig mogelijk overzicht te komen. Misschien is het mogelijk zogenaamde ’straatgevelwandreconstructies’ te creëren van één of meer straten in de binnenstad. Foto's van hedendaagse panden kunnen de kijker daarbij helpen om de juiste plaats te bepalen.


Leden werkgroep Genealogie:

  • Mart Smid (voorzitter), telefoon: 0316 – 527573, email: mart.smid@planet.nl

  • Leo Dullaert,

  • Tonnie Gevers,

  • Eef Sweers

Leden werkgroep Bewonersgeschiedenis:

  • Hans Grotenhuis (voorzitter)